Tính thuế GTGT (VAT)
Cộng thuế vào giá chưa thuế, hoặc tách phần thuế ra khỏi giá đã bao gồm thuế.
Cách tính
Thuế giá trị gia tăng cộng vào giá bán, nên có hai câu hỏi ngược nhau: bạn đang có giá chưa thuế và cần biết phải thu bao nhiêu, hay đang có giá đã gồm thuế và cần tách phần thuế ra để ghi hoá đơn.
Chiều cộng vào thì đơn giản: nhân giá chưa thuế với thuế suất. Chiều tách ra mới là chỗ hay sai. Muốn lấy lại giá chưa thuế, bạn phải *chia* cho (1 + thuế suất), không phải *nhân* với (1 − thuế suất).
Ở mức 10%, hai cách này lệch nhau khoảng 1% tổng tiền — đủ nhỏ để lọt qua một lần liếc mắt và đủ lớn để hoá đơn không khớp với sổ sách. Trên một hoá đơn 1,1 triệu, cách đúng cho ra 1.000.000 còn cách sai cho ra 990.000.
Thuế suất trên trang này là con số bạn nhập, không phải con số trang này giả định. Mức áp dụng cho từng nhóm hàng hoá và dịch vụ do văn bản pháp luật quy định và có thay đổi theo thời kỳ, nên hãy lấy đúng mức ghi trên hoá đơn hoặc trong hợp đồng của bạn.
Công thức
Cộng thuế: giá gồm thuế = giá chưa thuế × (1 + thuế suất) • Tách thuế: giá chưa thuế = giá gồm thuế ÷ (1 + thuế suất)
Hai công thức là nghịch đảo của nhau. Nếu bạn cộng thuế rồi tách lại đúng cách, con số phải quay về chính xác giá ban đầu — đó là phép thử nhanh nhất để biết mình có làm đúng chiều hay không.
Ví dụ
Một hoá đơn 1.100.000 đồng đã bao gồm thuế 10%:
- Giá chưa thuế (đúng)
- 1.100.000 ÷ 1,1 = 1.000.000
- Tiền thuế
- 1.100.000 − 1.000.000 = 100.000
- Cách làm sai
- 1.100.000 × 0,9 = 990.000
- Chênh lệch
- 10.000 đồng trên một hoá đơn
Cách sai luôn cho ra giá chưa thuế thấp hơn thực tế, nên phần thuế ghi trên hoá đơn cũng bị khai thiếu.
Câu hỏi thường gặp
Tách thuế từ giá đã bao gồm thuế thế nào?
Chia giá đã gồm thuế cho (1 + thuế suất). Với mức 10%, chia cho 1,1. Với mức 8%, chia cho 1,08. Đừng nhân với 0,9 hay 0,92 — đó là phép tính khác và cho kết quả sai.
Vì sao chia mà không phải trừ thẳng phần trăm?
Vì phần trăm thuế được tính trên giá chưa thuế, chứ không phải trên giá đã gồm thuế. Trừ thẳng là lấy phần trăm trên nhầm mốc.
Trang này áp mức thuế suất bao nhiêu?
Không mức nào cả. Thuế suất là ô bạn tự nhập. Các nút bấm sẵn chỉ là lối tắt để gõ nhanh, không phải khẳng định mức nào đang áp dụng cho hàng hoá của bạn.
Nên lấy thuế suất ở đâu?
Trên hoá đơn hoặc hợp đồng của bạn, hoặc trong văn bản pháp luật đang có hiệu lực với nhóm hàng hoá, dịch vụ tương ứng. Mức áp dụng khác nhau theo nhóm và có thay đổi theo thời kỳ.
Kết quả có làm tròn không?
Có, tới mức đủ để loại nhiễu số thực nhưng không làm mất giá trị. Nếu bạn cộng thuế rồi tách lại, con số quay về đúng giá ban đầu.
Có tính được nhiều mức thuế trong một hoá đơn không?
Trang này tính từng mức một. Với hoá đơn nhiều nhóm hàng ở các mức khác nhau, hãy tách từng nhóm rồi cộng lại — đó cũng là cách hoá đơn giá trị gia tăng trình bày.